Mercedes Benz

09/06/2020
Tekst do piosenki powstał w sierpniu 1970 roku w wyniku spontanicznej improwizacji Janis Joplin i Boba Neuwirtha w jednym z nowojorskich barów, pod wpływem wiersza Michaela McClure’a, który do dziś jest wymieniany jako współautor tekstu. Pierwsze publiczne wykonanie utworu miało miejsce tego samego dnia, bowiem z baru Janis Joplin udała się wprost na koncert do Capitol Theatre w Port Chester. Niestety nie zachowało się żadne oficjalne nagranie koncertowe, a dostępne bootlegi z koncertów nie są warte uwagi.
Jedyne znane oficjalne wykonanie tego utworu, to nagranie ze studia, z 1 października 1970 roku, zarejestrowane 3 dni przed śmiercią wokalistki. Z pewnością ścieżka została zarejestrowana z myślą o późniejszym dograniu instrumentów, jednak producent – Paul A. Rothchild zdecydował się pozostawić na albumie „Pearl” wersję bez instrumentów. Na tym samym – ostatnim albumie Janis Joplin umieścił też instrumentalny utwór „Buried Alive With The Blues”, do którego Janis nie zdążyła nagrać wokalu.
Przez lata powstało kilka wersji instrumentalnego akompaniamentu do „Mercedes Benz”, jeśli jednak macie choć odrobinę muzycznego smaku, omijajcie je z daleka. Singiel z 2003 roku wyprodukowany przez Steve’a Andersona i Chada Jacksona uważam za profanację. Album „Pearl” to zaledwie dwie piosenki w całości ukończone przed śmiercią Janis. Zupełnie nie rozumiem, dlaczego „Mercedes Benz” z komentującą krótko swój pomysł na utwór – „That’s It” Janis Joplin nie został umieszczony na końcu płyty, stanowiłby jej idealne zakończenie. Jednak na „Pearl” znalazł się pomiędzy doskonałym „Me & Bobby McGee” i „Trust Me”.
Istnienie tego nagrania zawdzięczamy taśmie awaryjnej ze studia Sunset Sound w Los Angeles, która nagrywała wszystko, co działo się w studiu w czasie sesji, pozwalając artystom wrócić do pomysłu, który powstał spontanicznie, kiedy wyłączone były magnetofony rejestrujące kolejne podejścia do nagrywanych utworów.
Okoliczności powstania nagrania i kolejnych godzin, które doprowadziły do śmierci Janis Joplin opisane są drobiazgowo w jej licznych biografiach, których kilka zostało nawet przetłumaczonych na język polski. Jeśli chcecie tematowi przyjrzeć się dokładniej – powszechnie uważa się książkę Myry Friedman – „Buried Alive” (w polskim tłumaczeniu „Żywcem pogrzebana”) za najlepszą biografię Janis Joplin. Ja wybieram raczej książkę Johna Byrne Cooke’a „On The Road With Janis”, a w polskim przekładzie „Janis Joplin: W drodze”. To historia opowiedziana przez światka wydarzeń, muzyka i road managera Janis Joplin przez 3 ostatnie lata jej życia. Nie jest to książka kompletna, bowiem Cooke opisał jedynie wydarzenia, których był świadkiem, ale to właśnie jest zaleta tej chyba najciekawiej napisanej biografii Janis Joplin. Myra Friedman była co prawda agentem prasowym Janis, ale to jednak nie to samo, nie towarzyszyła jej w trasach koncertowych.
O ciekawe alternatywne wykonania „Mercedes Benz” wcale nie jest łatwo. Barwa głosu Janis zdefiniowała go na zawsze. Do odważnych należy eksperymentujący z brzmieniami gitarzysta Nguyen Le, a Natalia Sikora – prawdopodobnie największa fanka Janis Joplin w Polsce pokazała na koncercie zarejestrowanym na płycie „Buried Alive In The Blues”, że można próbować zmierzyć się z legendą.

Audycja

Cover To Cover - O wielu przebojach napisano całe książki, czasem dotyczące jedynie jednej studyjnej rejestracji. CoverToCover to moje subiektywne spojrzenie na piękne melodie, z reguły w audycji pojawia się oryginał i jakaś zupełnie nieoczekiwana i zaskakująca wersja. Jazzowe standardy, melodie znanych z pierwszych miejsc list popowych przebojów, które upiększyli kreatywni improwizatorzy. Najbardziej znane jazzowe przeboje i instrumentalne wersje piosenek, których teksty wielu zna na pamięć. Zaskakujące i inspirująco różne od oryginałów, często trudne do odnalezienia i dawno nie wznawiane.

Autorzy audycji i kontakt

Rafał Garszczyński

Zawartość odcinka

1. Janis Joplin – Pearl
2. Nguyen Le – Songs Of Freedom
3. Natalia Sikora & Voo Doo Dog – Buried Alive In The Blues

Inne audycje

Z Dżezem Lżej. Zaprasza Adam Domagała15.09.2020.mp3

Z Dżezem Lżej. Zaprasza Adam Domagała

Jazz to muzyka, która - grana lub słuchana - powinna sprawiać przyjemność. Zbliżać ludzi. Rozbudzać wyobraźnię.
Jazz i Nie Jazz_2020-09-04mp3.mp3

Jazz na koniec lata

Jazzowe podróże wokalne, instrumentalne, przełamane muzyką latino
Aint_No_Sunshine_C2C.mp3

Ain’t No Sunshine

Pierwsza wersja „Ain’t No Sunshine” została wydana na singlu promującym album „Just As I Am” twórcy tej piosenki – Billa Withersa w 1971 roku.
Smile_C2C.mp3

Smile

„Smile” podobno napisał Charlie Chaplin. Utwór powstał jako element ścieżki dźwiękowej do filmu „Modern Times” w 1936 roku.
Bang_Bang_C2C.mp3

Bang Bang (My Baby Shot Me Down)

Piosenkę napisał Sonny Bono w 1966. W tym czasie był mężem i producentem nagrań Cher, która jako pierwsza nagrała ten utwór i wydała najpierw na singlu, a później na swoim drugim studyjnym albumie „The Sonny Side Of Cher”.
Invitation_C2C.mp3

Invitation

Historię powstania „Invitation” opisałem niedawno przy okazji nowego odcinka naszego radiowego cyklu Mistrzowie Polskiego Jazzu opowiadającego o niezwykłej karierze jednego z największych światowych kompozytorów muzyki filmowej – Bronisława Kapera
Strange_Fruit_C2C.mp3

Strange Fruit

Napisana przez Abela Meeropola w 1937 roku, Amerykanina urodzonego w Nowym Jorku, którego rodzina miała korzenie w żydowskiej emigracji z carskiej Rosji pod pseudonimem Lewis Allan piosenka była w wielu miejscach w USA zakazana przez lokalne prawo.
podprad_1970Live_2020-09-17.mp3

Ro(c)k 1970 Live

Koncertowe nagrania z 1970 roku
Sweet_Dreams_C2C.mp3

Sweet Dreams (Are Made Of This)

Specjalnie na okoliczność przygotowania tego odcinka CoverToCover poświęciłem całe 19,99 złotych na wyprzedaży na album „Greatest Hits” zespołu Eurythmics. Czego się nie robi dla Terez Montcalm?
Fools_Rush_In_C2C.mp3

Fools Rush In

Kompozycja Rube Blooma z tekstem Johnny Mercera kończy w 2020 roku roku 80 lat i ciągle pojawiają się jej nowe wersje.